چرا از عكس‌هاي خبري استفاده می کنیم؟

مثل معروفي در زبان انگليسي وجود دارد كه «يك تصوير ارزش هزار كلمه را دارد.» اين گفته مي‌تواند درست باشد ولي به اين شرط كه مطلب قابل بيان با تصوير باشد و تصوير مورد نظر هم تصوير خوبي باشد.

اكثر رسانه‌هاي مكتوب از تركيبي از كلمات و تصاوير براي بيان اخبار استفاده مي‌كنند ولي برخي از آن‌ها تنها به استفاده از كلمات اكتفا مي‌كنند. اگر روزنامه‌اي را بخوانيد كه ازهيچ تصويري استفاده نكرده باشد، آن را جذاب نیافته و تمايلي به خواندن آن پيدا نمي‌كنيد. به همین دلیل در پیش گرفتن چنین رويه‌اي به از دست رفتن مخاطبان خواهد انجامید.همچنین رسانه مكتوب در صورت عدم استفاده از تصاوير، در بيان و انتقال اخبار نيز با محدوديت رو‌به‌رو خواهد شد.

معمولا زماني كه از «تصاوير» صحبت مي‌كنيم، منظور ما عكس است ولي انواع ديگري از تصوير نيز وجود دارد.  نقاشي، طراحي و ساير آثار گرافيكي نيز مي‌تواند به خوبي به عنوان تصوير خبري استفاده شوند. اين بخش از تصاوير را در بخش بعدي بررسي خواهيم كرد.

چرا از تصاوير خبري استفاده مي‌كنيم؟ سه دليل عمده وجود دارد كه روزنامه‌ها از عكس‌هاي خبري استفاده مي‌كنند.

جلوه دادن به صفحه

صفحه بدون تصوير تنها توده‌اي خاكستري از متن‌ها است. اين منظره به نظر كسالت‌آور مي‌رسد و بسياري از مردم تمايلي به خواندن آنچه در آن نوشته شده است، نخواهند داشت. جاي تاسف است كه ممكن است بسياري از اين متون نتيجه تحقيقاتي ارزشمند باشند يا با ادبياتي خوب نوشته شده باشند؛ ولي عدم تمايل مردم به خواندن متوني كه چنين ظاهري دارند، حقيقتي غيرقابل انكار است. مخاطباني كه براي خريد روزنامه پول پرداخت مي‌كنند، انتظار دارند به آساني به اطلاعات موجود در آن دسترسي داشته باشند. مخاطبان تمايل دارند اخبار روزنامه به بخش مطالب طولاني و كوتاه طبقه‌بندي شده باشد، متني شفاف داشته باشد و به شيوه‌اي نوشته شده باشد كه خواندن آن آسان باشد. خواندن روزنامه‌هاي بدون تصوير كار راحتي نيست. اين قبيل روزنامه‌ها شرايط سختي را براي مخاطب ايجاد مي‌كند و حقيقت اين است كه روزنامه‌نگاران چنين رسانه‌هايي وظيفه خود را به درستي انجام نمي‌دهند.

بيان خبر

خبر چيست؟ خبر چيزي است كه جديد، غيرمعمولي، جذاب، مهم و در ارتباط با مردم باشد. واضح است كه مسائل جديد، غيرمعمولي، جذاب، مهم و در ارتباط با مردم مي‌تواند توسط كلمات و هم توسط تصاير منتقل شود. 

همه مطالب براي اين كه توسط تصاوير منتقل شوند، مناسب نيستند. برخي از آن‌ها با كلمات راحت‌تر منتقل مي‌شوند در حالي كه برخي از آن‌ها به جاي به كار بردن تعداد زيادي از كلمات، تنها با استفاده از يك تصوير به راحتي و شفافيت بيان مي‌شوند. مثل معروفي در زبان انگليسي وجود دارد كه «يك تصوير ارزش هزار كلمه را دارد.» اين گفته مي‌تواند درست باشد ولي به اين شرط كه مطلب قابل بيان با تصوير باشد و تصوير مورد نظر هم تصوير خوبي باشد.

اما يك عكس خبري خوب چه ويژگي‌هايي دارد؟ گاهي تصاوير مي‌توانند به تنهايي، با شرح مختصري درباره افرادي كه در آن‌ها ديده مي‌شوند يا مكاني كه واقعه در آن رخ داده است، اخبار را بيان كنند. در برخي ديگر از موارد، عكس‌ها با يك مطلب همراه شده و به طور موازي خبر را منتقل مي‌كنند. در هر دوي اين موارد، تصوير خبري بايد اطلاعات بيشتري از آنچه مخاطب پيش از آن داشت در اختيار او قرار دهند و شامل اطلاعات جديد باشند.

شبيه‌سازي وقايع

تنها يك نويسنده حرفه‌اي مي‌تواند كلمات را به گونه‌اي به كار برد كه به مخاطب اين امكان را بدهد كه تجسمي دقيق و بسيار نزديك از آنچه اتفاق افتاده است، داشته باشد. همه گزارشگران نمي‌توانند به اين خوبي كلمات را به كار ببرند. به كار بردن تصوير به مخاطب امكان مي‌دهد كه به طور عيني ببيند يك شخص، يك خانه يا يك حادثه دقيقا چگونه بوده است.

در جوامعي كه تلويزيون ندارند، احتمالا تصاوير خبري تنها شيوه‌اي است كه اكثر مردم مي‌توانند براي تجسم وقايعي كه اتفاق افتاده از آن استفاده كنند. اين تصاوير شايد تنها شيوه‌اي باشد كه مردم خارج از پايتخت مي‌توانند رهبرانشان را ببينند. حتي در جوامعي كه تلويزيون وجود دارد، شايد در برخي مناطق كشور يا در برخي سطوح جامعه دسترسي به آن وجود نداشته باشد و شايد بيشتر برنامه‌ها، توليد خارج از كشور باشد. تصاوير خبري همچنان نقش بسيار مهمي دارند تا مخاطبانشان تصويري واقعي از آنچه اتفاق افتاده است، داشته باشند.